Međunarodna studentska razmjena Sarajeva i Hamburga | Fokus na kružnoj ekonomiji, biodizajnu i održivom urbanom razvoju
U okviru međunarodne studentske razmjene Circular Business Models and Enabling Urban Infrastructures in Sarajevo, studenti i profesori Univerziteta u Sarajevu i HafenCity Univerziteta Hamburg u srijedu, 21. januara, učestvovali su u nizu akademskih i terenskih aktivnosti posvećenih održivom razvoju, kružnoj ekonomiji i savremenim urbanim izazovima.
U tom kontekstu, održana je prezentacija Master plana razvoja Kampusa Univerziteta u Sarajevu, koju je predstavila mr. sc. Lejla Hajro, direktorica Direkcije za izgradnju i održavanje Kampusa. Master plan predviđa izgradnju i rekonstrukciju ukupno 13 objekata, s više od 100.000 m² korisnog prostora namijenjenog za 17 članica Univerziteta, kao i razvoj zajedničkih sadržaja poput studentskog i sportskog centra, biznis inkubatora i pratećih objekata. Master plan je koncipiran kao urbani i društveni projekat otvorenog kampusa, s naglaskom na javne i polujavne prostore, zelene površine i nisku spratnost, čime se Kampus integrira u širi urbani kontekst grada. Implementacija Master plana doprinijet će poboljšanju javnog pristupa obrazovnim, društvenim i sportskim sadržajima, kao i jačanju urbane otpornosti, s pozitivnim efektima i na druge dijelove Sarajeva.
U okviru programa održana je i stručna sesija posvećena platformi ReUseChain.ba, prvoj operativnoj B2B digitalnoj platformi u Bosni i Hercegovini koja sistemski podržava cirkularnu ekonomiju. Digitalnu platformu je predstavila Vilma Tunjić Juzbašić iz Fondacije Mozaik, koja je kroz praktične primjere objasnila kako ReUseChain.ba povezuje kompanije koje imaju višak materijala s onima koje te materijale mogu koristiti kao sekundarne sirovine. Na ovaj način, materijali poput plastike, metala, drveta, tekstila, stakla, elektronike i drugih resursa dobijaju drugi život, umjesto da završe na deponijama. Kroz partnerski model Fondacije Mozaik i Sparkasse Bank BiH, platforma ReUseChain.ba doprinosi razvoju lokalnog tržišta cirkularnih materijala i predstavlja konkretan digitalni alat za implementaciju Stuba 2 Zelene agende, usmjerenog na cirkularnu ekonomiju i efikasno upravljanje resursima. Na platformi je već registrovano više od 100 kompanija iz različitih sektora, a prve razmjene materijala su uspješno realizovane, potvrđujući funkcionalnost koncepta u realnim poslovnim uslovima. ReUseChain omogućava praćenje kvantifikovanih indikatora, poput izbjegnutog otpada i procijenjenog smanjenja emisija CO₂, čime kompanijama pruža direktnu podršku u ESG i izvještavanju o održivosti.
Poseban fokus programa bila je sesija Catalyst for Circular Change, posvećena biodizajnu i cirkularnim inovacijama, koju je vodila Maja Halilović, prva i vodeća biodizajnerica na Balkanu te međunarodno nagrađena inovatorica. Kroz primjere projekata poput BioCandle, izrađene od organskog otpada, biodizajn je predstavljen kao regenerativni, zero-waste pristup koji integriše nauku, dizajn i cirkularnu ekonomiju. Tokom sesije otvorena je diskusija o potencijalu biodizajna u razvoju održivih i cirkularnih poslovnih modela, kao i o mogućnostima jačanja edukativnih i institucionalnih inicijativa u ovoj oblasti.
Učesnici programa razmjene posjetili su i Roditeljsku kuću, međunarodno prepoznat arhitektonski projekat realiziran prema principima energetski efikasne gradnje koji predstavlja snažan spoj održive arhitekture i društvene odgovornosti. Tokom obilaska, Emir Salkić, arhitekt i autor projekta, predstavio je arhitektonska i tehnička rješenja energetski efikasne gradnje, omogućivši neposredan uvid u primjenu principa energetske efikasnosti i održive arhitekture u realnom prostoru. Održao je i stručno predavanje studentima o konceptu energetski efikasnih kuća, dodatno povezujući teorijska znanja s praktičnim iskustvom stečenim na terenu. Predavanje je pratilo multidisciplinarnu praksu koja djeluje na presjeku arhitekture, dizajna i zanatstva, objedinjenu praktičnim, materijalno vođenim procesom rada. Kroz projekte različitih razmjera Emir Salkić je govorio o održivosti, vremenu i ulozi izrade u savremenom dizajnu. Ovim predavanjem, pozvao je publiku da preispita jednu suštinsku ideju: u svijetu izgrađenom za brzinu, sporost bi mogla biti istinska inovacija. Roditeljska kuća je uvrštena među 10 najboljih arhitektonskih projekata prema međunarodnom magazinu A10 (Optimism for Urbanity), čime je potvrđen njen značaj u savremenom arhitektonskom i urbanističkom kontekstu.
Ove aktivnosti potvrdile su značaj međunarodne akademske razmjene kao platforme za povezivanje teorijskih znanja i praktičnih iskustava, te istakle ulogu univerziteta, inovacija i održive arhitekture u procesu zelene tranzicije i razvoja otpornijih urbanih sredina.
